Kiểm tra chuyên ngành Bộ Khoa học và Công nghệ 2026: thủ tục, chi phí, thời gian

Bài này là bài con của cụm kiểm tra chuyên ngành trên thutucxuatnhapkhau.com. Nếu bạn chưa biết lô hàng của mình rơi vào bộ nào, hãy đọc toàn cảnh tám bộ trong bài tổng hợp kiểm tra chuyên ngành hàng nhập khẩu trước, rồi quay lại đây.

Một lưu ý về tên bộ. Bộ Khoa học và Công nghệ hiện nay là bộ hợp nhất, hoạt động theo Nghị định 55/2025/NĐ-CP từ ngày 01/3/2025. Toàn bộ phần quản lý viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghệ thông tin trước đây thuộc một bộ khác nay nằm trong bộ này. Cục Viễn thông và Cục Tần số vô tuyến điện giữ nguyên tên, chỉ đổi cơ quan chủ quản. Trong bài, chúng tôi chỉ nhắc tên bộ cũ khi đang nói rõ đó là tên cũ hoặc khi trích nguyên văn một văn bản ban hành dưới tên cũ.

Chỗ nào là quy định, chúng tôi trích nguyên văn và ghi số hiệu. Chỗ nào chúng tôi tra không ra, chúng tôi nói thẳng là chưa xác minh được và chỉ cho bạn chỗ hỏi. Bài này không có một con số nào do chúng tôi suy ra.

Bộ Khoa học và Công nghệ quản những mặt hàng nào?

Danh mục hàng hoá thuộc trách nhiệm quản lý chất lượng của Bộ Khoa học và Công nghệ nằm ở Thông tư 36/2026/TT-BKHCN ngày 30/6/2026, hiệu lực từ 01/7/2026. Thông tư chỉ có hai phụ lục: Phụ lục I là nhóm rủi ro cao (Điều 3), Phụ lục II là nhóm rủi ro trung bình (Điều 4). Không có Phụ lục III. Hàng không có tên trong hai phụ lục này thì thuộc nhóm rủi ro thấp.

Mỗi dòng trong hai phụ lục có sáu cột: số thứ tự, tên sản phẩm, quy chuẩn kỹ thuật, mã số HS theo Thông tư 31/2022/TT-BTC, mô tả sản phẩm, và yêu cầu quản lý chất lượng tương ứng. Cột cuối cùng là cột quyết định bạn phải làm gì.

Hai cột cuối của hai phụ lục khác nhau rất rõ, và chính chỗ khác nhau này quyết định bạn có bị giữ hàng ở cảng hay không.

Thay đổi lớn nhất: hàng rủi ro trung bình không phải đăng ký kiểm tra khi nhập khẩu

Đây là điều hầu hết khách của chúng tôi chưa biết, và là chỗ tiết kiệm được nhiều thời gian nhất. Nghị định 37/2026/NĐ-CP ngày 23/01/2026 quy định chi tiết Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hoá, Điều 82 khoản 1, nguyên văn:

“Đối với hàng hóa nhập khẩu thuộc danh mục sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro trung bình, trước khi đưa hàng hóa ra lưu thông trên thị trường, tổ chức, cá nhân nhập khẩu không phải thực hiện kiểm tra chất lượng khi nhập khẩu nhưng phải thực hiện công bố hợp quy phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng hoặc thực hiện biện pháp quản lý chất lượng được quy định tại luật khác có liên quan…”

Nói cho dễ hiểu: mũ bảo hiểm, thép cốt bê tông, thép không gỉ, thiết bị công nghệ thông tin, đèn LED, dầu nhờn — những mặt hàng này không cần đăng ký kiểm tra chất lượng để mở tờ khai. Bạn thông quan bình thường. Nghĩa vụ của bạn là công bố hợp quy trước khi đưa hàng ra lưu thông. Văn bản dùng mốc “trước khi đưa ra lưu thông trên thị trường”, không nói trước hay sau thông quan — trên thực tế là sau thông quan.

Còn thủ tục đăng ký kiểm tra chỉ áp cho hàng rủi ro cao, theo Điều 82 khoản 2 dẫn sang Điều 83 của cùng nghị định.

Giảm kiểm tra sau 03 lần nhập khẩu liên tiếp — cơ chế đáng tiền nhất của cả nghị định

Nếu bạn nhập một mặt hàng rủi ro cao đi nhập lại nhiều lần, đọc kỹ Điều 86 khoản 3. Nguyên văn điều kiện:

“Hàng hóa có cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại, đặc tính kỹ thuật, cơ sở sản xuất và xuất xứ, do cùng một tổ chức, cá nhân nhập khẩu thực hiện; Có 03 lần nhập khẩu liên tiếp có Thông báo kết quả kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa nhập khẩu đáp ứng yêu cầu chất lượng. Doanh nghiệp tự xác định việc đáp ứng yêu cầu giảm kiểm tra và tự lưu giữ hồ sơ chứng minh để phục vụ hậu kiểm.”

Ba điểm thực hành cần nhớ. Một, cơ chế này “không quy định là thủ tục hành chính” — doanh nghiệp tự xác định, tự lưu hồ sơ, không phải xin ai. Hai, thời hạn áp dụng là 02 năm, tính từ thời điểm phát sinh kết quả đánh giá phù hợp của lần nhập khẩu thứ ba. Ba, bạn phải báo cáo định kỳ 03 tháng một lần về tình hình nhập khẩu hàng thuộc diện được giảm kiểm tra.

Với hàng rủi ro trung bình, cơ chế tương đương nằm ở Điều 86 khoản 5: hàng đã công bố hợp quy cho lô trước không phải công bố lại khi lô sau có cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại, đặc tính kỹ thuật, cơ sở sản xuất và xuất xứ. Trừ khi quy chuẩn kỹ thuật thay đổi, đặc tính sản phẩm thay đổi, hoặc có cảnh báo rủi ro từ cơ quan có thẩm quyền.

Hai nhóm hàng người ta hay tưởng thuộc bộ này nhưng không phải

Danh sách thủ tục và chi phí kiểm tra chuyên ngành Bộ Khoa học và Công nghệ

Đây là bảng xương sống của bài. Một dòng là một thủ tục ở Bộ Khoa học và Công nghệ. Cột “phí nhà nước” của bảng này gần như trống — và đó không phải là lỗi của chúng tôi, đó là thực tế pháp lý mà chúng tôi giải thích ngay sau bảng.

Nộp hồ sơ kiểm tra chuyên ngành Bộ Khoa học và Công nghệ ở đâu

Ở Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ có hai đầu mối tiếp nhận đăng ký kiểm tra chất lượng, và Thông tư 36/2026 Điều 8 chia rất rõ. Nguyên văn khoản 3: Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia “tổ chức thực hiện kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng hóa nhập khẩu có mức độ rủi ro cao quy định tại Phụ lục I Thông tư này đối với xăng, nhiên liệu điêzen, nhiên liệu sinh học, khí dầu mỏ hóa lỏng (LPG)“. Khoản 4 giao phần còn lại cho “Cơ quan chuyên môn về khoa học và công nghệ thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh“.

Kiểm tra chuyên ngành Bộ Khoa học và Công nghệ hết bao nhiêu tiền

Mục này là mục quan trọng nhất của bài, và câu trả lời không giống bất kỳ bộ nào khác. Ở Bộ Khoa học và Công nghệ, bạn phải tách dứt khoát hai loại tiền.

Vì sao phí nhà nước gần như bằng không

Nhiều bài viết hiện nay nói rằng phí kiểm tra chuyên ngành lĩnh vực tiêu chuẩn đo lường chất lượng “đang được giảm 50% theo Thông tư 64/2025/TT-BTC”. Chúng tôi đã đọc hết 46 số thứ tự của Biểu mức thu kèm Thông tư 64/2025/TT-BTC. Kết quả: không có một số thứ tự nào thuộc lĩnh vực tiêu chuẩn đo lường chất lượng. Không có phí phê duyệt mẫu phương tiện đo, không có phí đánh giá sự phù hợp, không có lệ phí công bố hợp chuẩn hợp quy.

Lý do rất đơn giản: bản thân những thủ tục đó không có phí nhà nước để mà giảm. Hai mục tiệm cận nhưng không phải là nó: số thứ tự 8 là phí đăng ký sử dụng mã số mã vạch nước ngoài, số thứ tự 16 là phí thẩm định điều kiện kinh doanh hoạt động kiểm định kỹ thuật an toàn lao động — khoản này do tổ chức kiểm định nộp để được cấp phép hoạt động, không phải khoản của doanh nghiệp nhập khẩu.

Mặt khác, bạn cũng nên biết Thông tư 64/2025/TT-BTC ngày 30/6/2025 có hiệu lực đến hết 31/12/2026, và Điều 1 khoản 2 nói rõ: “Kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2027 trở đi, mức thu các khoản phí, lệ phí quy định tại Biểu nêu trên thực hiện theo quy định tại các Thông tư gốc”. Nếu khoản phí của bạn có trong biểu đó, hãy tính trước mức năm 2027 vào giá thành.

Bảng chi tiết tiền phải trả

Cuối cùng, về khoảng giá thị trường của dịch vụ chứng nhận hợp quy, thử nghiệm và giám định: chúng tôi không nêu con số trong bài này. Không có văn bản nhà nước nào định giá các dịch vụ đó, và những khoảng giá đang lan truyền trên các blog dịch vụ logistics không có nguồn kiểm chứng được. Nếu bạn cần con số để lập dự toán, cách duy nhất đúng là xin báo giá trực tiếp từ hai đến ba tổ chức được chỉ định cho đúng quy chuẩn kỹ thuật và đúng số lượng mẫu của lô hàng bạn. Chúng tôi làm việc này thay khách nếu khách yêu cầu.

Kiểm tra chuyên ngành Bộ Khoa học và Công nghệ mất bao lâu

Thời hạn theo luật ở Bộ Khoa học và Công nghệ ngắn một cách đáng ngạc nhiên — một ngày làm việc cho thông báo đáp ứng chất lượng. Nhưng thời gian thực tế của bạn không phải một ngày, vì phần dài nhất nằm ở khâu chứng nhận hợp quy và thử nghiệm, mà khâu đó không có thời hạn luật định.

Thực tế dài hơn ở ba chỗ. Thứ nhất là lấy mẫu và thử nghiệm: nếu quy chuẩn yêu cầu nhiều phép thử, hoặc mẫu phải gửi đi phòng thử nghiệm khác, khâu này ăn hết tiến độ. Thứ hai là nhãn hàng hoá — hồ sơ bị trả vì nhãn phụ thiếu nội dung là lỗi phổ biến nhất, và bạn chỉ có không quá 05 ngày làm việc để khắc phục. Thứ ba là hợp đồng với tổ chức chứng nhận: nếu bạn mới liên hệ tổ chức chứng nhận sau khi hàng đã lên tàu, bạn sẽ phải đưa hàng về bảo quản và chịu phí lưu bãi.

Quy trình từng bước ở Bộ Khoa học và Công nghệ

Quy trình dưới đây viết cho hàng rủi ro cao của Bộ Khoa học và Công nghệ, vì đó là tuyến dài nhất và là tuyến gắn với thông quan. Hàng rủi ro trung bình bỏ bước 4 và bước 5, chỉ làm bước 6 sau khi hàng về.

Chứng nhận hợp quy khác công bố hợp quy thế nào

Hai cái tên gần giống nhau, và khách của chúng tôi lẫn chúng gần như mỗi tuần. Chúng là hai việc khác nhau, do hai chủ thể khác nhau làm, ở hai thời điểm khác nhau.

Thông tư 14/2026 Điều 11 khoản 2 cho bốn căn cứ để công bố hợp quy: kết quả chứng nhận của tổ chức được chỉ định; kết quả chứng nhận của tổ chức được công nhận; kết quả tự đánh giá của doanh nghiệp trên cơ sở kết quả thử nghiệm của tổ chức thử nghiệm được công nhận hoặc chỉ định; và kết quả đánh giá của tổ chức quốc tế, khu vực, nước ngoài được thừa nhận. Căn cứ thứ ba là chỗ tiết kiệm tiền của hàng rủi ro trung bình.

Một tin tốt cho ai đã làm xong hợp quy trước mốc đó. Thông tư 14/2026 Điều 17 quy định chuyển tiếp: tổ chức, cá nhân đã đánh giá phù hợp, công bố hợp chuẩn, công bố hợp quy trước ngày thông tư có hiệu lực “tiếp tục được sử dụng giấy chứng nhận hợp chuẩn, giấy chứng nhận hợp quy, dấu hợp chuẩn, dấu hợp quy đến hết thời hạn hiệu lực và không phải thực hiện thông báo lại bản thông báo công bố hợp chuẩn, đăng ký lại bản công bố hợp quy”.

Sau khi công bố, Điều 14 còn đặt tiếp bốn nghĩa vụ: thông báo trên phương tiện thông tin thích hợp; duy trì việc kiểm soát chất lượng, thử nghiệm và giám sát định kỳ; sử dụng dấu hợp quy trước khi đưa ra lưu thông; lập sổ theo dõi và định kỳ hằng năm báo cáo việc sử dụng dấu hợp quy cho tổ chức chứng nhận. Nếu bạn đang nhập thiết bị và dự định bán lẻ, phần ghi nhãn và dấu hợp quy là phần dễ bị cơ quan quản lý thị trường bắt lỗi nhất.

Ba phương thức đánh giá hợp quy hay dùng nhất: phương thức 1, 5 và 7

Đây là chỗ quyết định chi phí thật của bạn. Cùng một mặt hàng, chọn sai phương thức có thể làm chi phí đánh giá sự phù hợp đắt lên nhiều lần sau vài lô. Định nghĩa dưới đây trích nguyên văn Thông tư 14/2026/TT-BKHCN Điều 5 khoản 1.

Cách chúng tôi khuyên khách chọn, nói gọn trong ba câu. Nếu bạn nhập một lô duy nhất, hàng đồng nhất, không có kế hoạch nhập lại: phương thức 7. Nếu bạn nhập cùng một model đi nhập lại nhiều lần từ cùng một nhà máy: phương thức 5, chịu chi phí đánh giá nhà máy một lần rồi dùng chứng chỉ tối đa 05 năm. Nếu hàng của bạn là rủi ro trung bình và bạn nhập nhiều model khác nhau: cân nhắc tự đánh giá theo Điều 11 khoản 2 điểm c, chỉ trả tiền thử nghiệm.

Thêm một chi tiết kỹ thuật đáng chú ý ở phương thức 7. Thông tư 14/2026 Điều 6 khoản 9 nói nếu quy chuẩn kỹ thuật quy định lấy mẫu đại diện cho lô theo nguyên tắc xác suất thống kê, thì quy chuẩn phải quy định rõ phương án lấy mẫu theo các tiêu chuẩn tương ứng, trong đó có bộ TCVN 7790 hoặc ISO 2859, TCVN 9597-1 hoặc ISO 10576-1, TCVN 8243-1 hoặc ISO 3951-1. Khi tổ chức chứng nhận báo giá theo số mẫu, bạn có cơ sở để hỏi lại họ căn cứ lấy mẫu là gì.

Nhập khẩu máy móc đã qua sử dụng theo Thông tư 56/2026/TT-BKHCN

Phần này là phần dài nhất của bài, vì đây là nhóm việc chúng tôi làm nhiều nhất cho khách nhập hàng Trung Quốc. Căn cứ hiện hành là Thông tư 56/2026/TT-BKHCN ngày 05/9/2026, có hiệu lực ngay từ ngày 05/9/2026.

Phạm vi áp dụng, theo Điều 1 khoản 1: máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng có mã HS thuộc Chương 84 và Chương 85, được nhập khẩu nhằm sử dụng cho hoạt động sản xuất tại Việt Nam và không thuộc danh mục hàng cấm nhập khẩu. Điều 4 khoản 3 khẳng định lại một lần nữa: “Chỉ cho phép nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất của doanh nghiệp tại Việt Nam.”

Tuổi thiết bị tối đa

Điều 6 khoản 1: “Tuổi thiết bị không vượt quá 10 năm. Đối với máy móc, thiết bị thuộc một số lĩnh vực cụ thể, tuổi thiết bị được quy định chi tiết tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư này.”

Cách tính tuổi là chỗ hay nhầm. Điều 3 khoản 4: “Tuổi thiết bị là thời gian (tính theo năm) được xác định từ năm sản xuất đến năm nhập khẩu… Năm nhập khẩu là năm hàng hóa về đến cửa khẩu Việt Nam.” Công thức ở Phụ lục I: X = Năm nhập khẩu − Năm sản xuất, tính theo năm, không tính theo tháng. Ví dụ chính trong thông tư: thiết bị sản xuất tháng 01/2008, về cảng Việt Nam tháng 12/2018, thì X = 2018 − 2008 = 10 năm.

Tiêu chí ngoài tuổi: máy móc thiết bị chỉ có hai, dây chuyền công nghệ có năm

Đây là điểm phân biệt quan trọng nhất của thông tư, và là chỗ nhiều bài viết đang nhập nhèm.

Hàng Trung Quốc bắt buộc có chứng thư giám định

Điều 9 khoản 1 điểm b cho doanh nghiệp một trong hai lựa chọn: bản chính giấy xác nhận của nhà sản xuất được hợp pháp hoá lãnh sự kèm bản dịch sang tiếng Việt về năm sản xuất và tiêu chuẩn sản xuất — nhưng chỉ “trong trường hợp máy móc, thiết bị được sản xuất tại quốc gia thuộc các nước G7 hoặc Hàn Quốc“; hoặc chứng thư giám định do tổ chức giám định được chỉ định cấp.

Nói thẳng cho khách nhập hàng Trung Quốc: phương án “giấy xác nhận nhà sản xuất” không áp dụng được cho bạn. Dù nhà máy Trung Quốc có sẵn lòng ký giấy xác nhận năm sản xuất và hợp pháp hoá lãnh sự, giấy đó vẫn không thay được chứng thư giám định, vì điều luật giới hạn phương án này theo quốc gia sản xuất.

Chứng thư giám định xin ở đâu — và chỗ chúng tôi tra không ra

Chứng thư phải do tổ chức giám định được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định cấp. Điều 12 khoản 1, nguyên văn: “Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì tổ chức thực hiện việc chỉ định tổ chức giám định…, công bố công khai danh sách các tổ chức giám định đã được chỉ định trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Khoa học và Công nghệ để doanh nghiệp biết, lựa chọn sử dụng.”

Hai điểm thực hành quan trọng. Thứ nhất, tổ chức giám định nước ngoài cũng được chỉ định theo Điều 12 khoản 2 nếu tuân thủ pháp luật nước sở tại và đã được công nhận bởi tổ chức công nhận là thành viên ký kết thoả thuận thừa nhận lẫn nhau về kết quả đánh giá sự phù hợp. Nghĩa là bạn có thể giám định ngay tại Trung Quốc trước khi xuống hàng — đây là cách làm chúng tôi khuyên, vì nó tránh được việc đưa hàng về bảo quản. Thứ hai, quyết định chỉ định có thời hạn không quá 05 năm; tổ chức được chỉ định theo cơ chế cũ vẫn được tiếp tục hoạt động đến hết thời hạn hiệu lực của quyết định chỉ định.

Chứng thư phải có những nội dung gì

Điều 11 khoản 1 liệt kê từ điểm a đến điểm g. Bạn nên đối chiếu bản nháp chứng thư với danh sách này trước khi tổ chức giám định phát hành, vì thiếu một nội dung là phải phát hành lại.

Chứng thư chỉ sống 06 tháng, và mốc là ngày hàng cập cảng

Đây là điều khoản làm vỡ tiến độ nhiều nhất. Điều 11 khoản 2, với máy móc, thiết bị: hiệu lực “không quá 06 tháng tính từ thời điểm cấp chứng thư đến thời điểm máy móc, thiết bị đến cửa khẩu Việt Nam“.

Mốc là ngày hàng đến cửa khẩu, không phải ngày mở tờ khai, không phải ngày thông quan. Nếu bạn giám định tại nhà máy Trung Quốc vào tháng 1, rồi vì lý do thanh toán hoặc lịch tàu mà hàng chỉ cập cảng Cát Lái vào tháng 8, chứng thư đã hết hiệu lực và bạn phải giám định lại — mà lúc này hàng đã ở Việt Nam, giám định lại tại nguồn là bất khả thi. Vì vậy quy tắc nghiệp vụ của chúng tôi là: chỉ cho giám định khi đã chốt được lịch xuống hàng.

Nếu chưa có chứng thư khi mở tờ khai: đưa hàng về bảo quản, 30 ngày để nộp

Thông tư có đường thoát cho tình huống hàng đã đến mà chứng thư chưa xong. Điều 9 khoản 3 điểm b, nguyên văn: “Trong thời hạn không quá 30 ngày kể từ ngày đưa máy móc, thiết bị về bảo quản, doanh nghiệp phải nộp chứng thư giám định cho cơ quan hải quan.”

Ba điều cần nhớ về con đường này. Một, 30 ngày là ngày, không phải ngày làm việc, và tính từ ngày đưa hàng về bảo quản. Hai, cơ quan hải quan chỉ làm thủ tục thông quan khi chứng thư ghi kết luận máy móc, thiết bị đáp ứng tiêu chí nhập khẩu quy định tại Điều 6 — một chứng thư mô tả đầy đủ nhưng kết luận “không đáp ứng” thì vô ích. Ba, nếu không đáp ứng, Điều 9 khoản 3 điểm b nói “cơ quan có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính đối với doanh nghiệp theo quy định” — với máy móc, thiết bị, điều luật nói xử phạt vi phạm hành chính, không nói buộc tái xuất. Chữ “buộc phải tái xuất” chỉ xuất hiện ở Điều 8 khoản 2 điểm b, áp cho dây chuyền công nghệ nhập theo phương thức đơn giản hoá.

Hồ sơ gồm gì — và đừng bịa thêm giấy tờ

Điều 9 khoản 1: ngoài hồ sơ nhập khẩu theo Luật Hải quan số 54/2014/QH13 và Thông tư 38/2015/TT-BTC được sửa đổi bởi Thông tư 39/2018/TT-BTC, bạn bổ sung đúng hai món:

Nộp cho ai: Điều 9 khoản 2 nói rõ “Doanh nghiệp nộp 01 bộ hồ sơ nhập khẩu và tài liệu quy định tại khoản 1 Điều này về cơ quan hải quan nơi đăng ký tờ khai hải quan.” Không nộp Bộ Khoa học và Công nghệ, không có cổng riêng, không có mã thủ tục trên một cửa quốc gia cho việc này.

Một lưu ý nghiệp vụ riêng cho khách dùng dịch vụ uỷ thác. OZ là đơn vị dịch vụ, không phải đơn vị sản xuất. Nên khi nhập uỷ thác, Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp cần đối chiếu là của người uỷ thác — bên thực sự đưa máy vào sản xuất — và văn bản uỷ thác phải thể hiện rõ điều đó. Chúng tôi dựng bộ chứng từ này ngay từ lúc báo giá để tránh phát sinh ở cảng.

Máy vượt tuổi: cơ chế xin phép tại Bộ Khoa học và Công nghệ

Điều 10 cho một cửa riêng khi máy đã vượt tuổi quy định. Điều kiện: doanh nghiệp đang tiến hành sản xuất tại Việt Nam, cần nhập để duy trì hoạt động sản xuất, và máy vẫn còn công suất hoặc hiệu suất từ 85% trở lên so với thiết kế, mức tiêu hao nguyên vật liệu, năng lượng không vượt quá 15% so với thiết kế.

Hồ sơ: văn bản đề nghị theo Mẫu số 05 Phụ lục II có giải trình như trên; bản sao Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp; chứng thư giám định với nội dung theo các điểm a, b, c, d và g khoản 1 Điều 11. Nộp trực tiếp, qua bưu chính, hoặc qua cổng dịch vụ công trực tuyến về Bộ Khoa học và Công nghệ. Thẩm quyền quyết định là Bộ Khoa học và Công nghệ. Tổng thời hạn tối đa 10 ngày làm việc kể từ khi hồ sơ đầy đủ, đúng quy định, chia làm 02 ngày làm việc để Bộ gửi văn bản xin ý kiến các bộ liên quan, 05 ngày làm việc để các bộ và chuyên gia trả lời, 03 ngày làm việc để Bộ trả lời doanh nghiệp. Riêng việc trả lại hoặc yêu cầu sửa, bổ sung hồ sơ là 02 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận. Khi nhập khẩu, Điều 10 khoản 4 buộc doanh nghiệp nộp thêm văn bản của Bộ Khoa học và Công nghệ chấp thuận việc nhập khẩu cho hải quan.

Cuối cùng, mười trường hợp Thông tư 56/2026 không áp dụng, theo Điều 1 khoản 2 — đáng đọc vì nhiều khách tưởng mình thuộc diện này: hàng quá cảnh, trung chuyển, gửi kho ngoại quan; kinh doanh chuyển khẩu; kinh doanh tạm nhập tái xuất; các hình thức tạm nhập tái xuất và tạm xuất tái nhập theo Nghị định 292/2026/NĐ-CP, trừ tạm nhập tái xuất để thực hiện hợp đồng gia công và trừ nhập khẩu để sản xuất, thi công thực hiện dự án đầu tư; hợp đồng dịch vụ sửa chữa, bảo dưỡng với thương nhân nước ngoài; mua bán giữa doanh nghiệp khu chế xuất, khu phi thuế quan và thanh lý vào nội địa; nhận chuyển giao sau khi hết hạn gia công hoặc thuê mua tài chính, chuyển tiêu thụ nội địa; phục vụ nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ mà trong nước chưa sản xuất được, phục vụ nhiệm vụ an ninh quốc phòng; máy móc thuộc danh mục sản phẩm, hàng hoá có mức độ rủi ro cao do các bộ ban hành; và máy móc thuộc lĩnh vực chuyên ngành mà bộ khác đã có văn bản quy phạm pháp luật để quản lý. Nếu bạn định đưa máy cũ vào kho ngoại quan rồi mới tính, hãy đọc lại dòng đầu của danh sách này.

Thiết bị phát sóng vô tuyến điện và thiết bị viễn thông

Sau khi phần quản lý viễn thông, tần số và công nghệ thông tin được hợp nhất về Bộ Khoa học và Công nghệ theo Nghị định 55/2025/NĐ-CP từ 01/3/2025, nhóm hàng này có một số thay đổi mà thị trường chưa cập nhật kịp.

Trước hết, một chuyện cũ nhưng vẫn bị viết sai liên tục: giấy phép nhập khẩu thiết bị phát, thu-phát sóng vô tuyến điện đã bị bỏ từ 15/5/2018. Căn cứ là Quyết định 823/QĐ-BTTTT ngày 31/5/2018, danh mục văn bản hết hiệu lực toàn bộ, trong đó ghi rõ ngày hết hiệu lực của Thông tư 18/2014/TT-BTTTT là 15/5/2018 vì nghị định làm căn cứ đã bị thay và nghị định mới không quy định danh mục hàng hoá này. Nghị định 292/2026/NĐ-CP, hiệu lực từ 05/9/2026, xác nhận lại: Phụ lục III Mục II về hàng nhập khẩu theo giấy phép có 43 dòng, Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ có một dòng duy nhất là vật liệu phóng xạ và thiết bị hạt nhân. Còn thiết bị viễn thông, thiết bị phát và thu-phát sóng vô tuyến điện, sản phẩm bưu chính, sản phẩm công nghệ thông tin và công nghệ số, thiết bị an toàn bức xạ hạt nhân, phương tiện và dụng cụ đo lường nằm ở Phụ lục III Mục IV — danh mục hàng nhập khẩu theo điều kiện.

“Theo điều kiện” ở đây nghĩa là gì? Là hợp quy và kiểm tra chất lượng, chứ không phải xin giấy phép. Thông tư 36/2026 Phụ lục I mục II ghi cho thiết bị phát, thu-phát sóng vô tuyến điện và thiết bị vô tuyến điện cự ly ngắn ba yêu cầu, nguyên văn: “Công bố hợp quy trên cơ sở kết quả chứng nhận hợp quy của tổ chức chứng nhận được chỉ định”; “Phương thức đánh giá sự phù hợp: Áp dụng phương thức 3 và phương thức 7 theo Thông tư số 14/2026/TT-BKHCN”; “Hàng hóa nhập khẩu thực hiện kiểm tra nhà nước về chất lượng theo quy định”. Cơ quan kiểm tra là cơ quan chuyên môn về khoa học và công nghệ thuộc UBND cấp tỉnh.

Cũng nên biết rằng Nghị định 292/2026/NĐ-CP có danh mục cấm nhập khẩu, trong đó dòng 13 là “thiết bị vô tuyến điện, thiết bị ứng dụng sóng vô tuyến điện không phù hợp với các quy hoạch tần số vô tuyến điện và quy chuẩn kỹ thuật có liên quan”. Thiết bị mua trên sàn Trung Quốc chạy băng tần không được quy hoạch ở Việt Nam rơi vào dòng này.

Thêm hai điều cần nói thẳng. Thứ nhất, lệ phí cấp giấy phép nhập khẩu sản phẩm mật mã dân sự là 200.000 đồng mỗi giấy phép và không được giảm. Thông tư 64/2025 số thứ tự 11 chỉ giảm 50% cho Mục I và Mục II của biểu Thông tư 249/2016/TT-BTC, tức phí thẩm định cấp giấy phép kinh doanh và phí cấp giấy chứng nhận hợp chuẩn, hợp quy sản phẩm mật mã dân sự. Mục III — lệ phí giấy phép nhập khẩu — nằm ngoài phạm vi giảm. Nếu ai nói với bạn khoản này đang được giảm một nửa, họ đọc thiếu. Tình trạng hiệu lực hiện nay của Thông tư 249/2016 thì chúng tôi chưa xác minh được.

Thứ hai, trình tự chứng nhận hợp quy chuyên ngành công nghệ thông tin và viễn thông trước đây nằm ở Thông tư 30/2011/TT-BTTTT, cùng Thông tư 15/2018/TT-BTTTT và Thông tư 10/2020/TT-BTTTT, đều đã bị Thông tư 36/2026 bãi bỏ từ 01/7/2026. Chúng tôi không tìm được thông tư riêng nào của Bộ Khoa học và Công nghệ năm 2026 về chứng nhận hợp quy thiết bị viễn thông để thay thế. Trình tự hiện nay theo Thông tư 14/2026/TT-BKHCN và Nghị định 37/2026/NĐ-CP. Về tổ chức chứng nhận, Thông tư 36/2026 Điều 7 khoản 3 cho các tổ chức đánh giá sự phù hợp đã được chỉ định trước đây tiếp tục hoạt động “cho đến hết thời hạn hiệu lực của quyết định chỉ định” — nhưng danh sách tên cụ thể của các tổ chức chứng nhận hợp quy thiết bị viễn thông hiện hành thì chúng tôi chưa xác minh được, nên bạn phải yêu cầu đơn vị mình thuê xuất trình quyết định chỉ định còn hiệu lực.

Sản phẩm an toàn thông tin mạng không còn thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ

Đây là cải chính thứ hai của bài, và là chỗ chúng tôi thấy nhiều hướng dẫn trên mạng đang chỉ sai cửa. Tường lửa, VPN, thiết bị giám sát an ninh mạng, sản phẩm chống tấn công từ chối dịch vụ — nhóm này không thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ.

Nếu lô hàng của bạn rơi vào nhóm này, đừng nộp hồ sơ ở tuyến Bộ Khoa học và Công nghệ. Đọc bài con về kiểm tra chuyên ngành của Bộ Công an, Bộ Nội vụ và Bộ Quốc phòng để biết đúng cửa, đúng mẫu đơn và đúng mã khai báo.

Một chi tiết dễ sai nữa về mật mã dân sự: thẩm quyền đã được chia lại. Theo Nghị định 341/2026/NĐ-CP ngày 01/9/2026, giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu sản phẩm mật mã dân sự do Ban Cơ yếu Chính phủ cấp, có thời hạn 03 năm, thời hạn xử lý 06 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Nhưng Điều 9 khoản 4 của nghị định này giao Bộ Công an cấp giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu sản phẩm an ninh mạng đối với sản phẩm lưỡng dụng vừa có tính năng mật mã dân sự vừa có tính năng an ninh mạng. Tường lửa, VPN, thiết bị bảo mật thường là lưỡng dụng — nên trước khi nộp, hãy xác định rõ sản phẩm của bạn thuộc nhóm nào. Quan hệ hiệu lực giữa Nghị định 341/2026 và Nghị định 211/2025 thì chúng tôi chưa xác minh được, vì nghị định mới không có câu bãi bỏ nghị định cũ.

Thủ tục nào để thông quan, thủ tục nào làm sau

Đây là bảng chúng tôi khuyên bạn in ra dán cạnh màn hình. Ở Bộ Khoa học và Công nghệ, hiểu sai bảng này là mất tiền theo hai hướng ngược nhau: hoặc để hàng kẹt cảng vì tưởng phải xong hợp quy mới thông quan được, hoặc bán hàng ra thị trường khi chưa công bố hợp quy và bị quản lý thị trường xử lý.

Nói ngắn lại thành một câu để bạn nhớ: ở Bộ Khoa học và Công nghệ, chỉ hàng rủi ro cao, phương tiện đo, máy móc đã qua sử dụng và vật liệu phóng xạ là có thủ tục gắn với thông quan. Mọi thứ còn lại — công bố hợp quy, gắn dấu hợp quy, kiểm định ban đầu phương tiện đo, giám sát định kỳ — là nghĩa vụ sau thông quan, và hải quan không đòi. Cách phân chia này khác hẳn tuyến Bộ Xây dựng với vật liệu xây dựng và xe máy chuyên dùng, nên nếu lô hàng của bạn có cả thiết bị điện và vật liệu xây dựng, bạn đang làm hai tuyến song song.

Ví dụ chạy từ đầu đến cuối: máy bơm bê tông diesel đã qua sử dụng, sản xuất 2019, nhập từ Trung Quốc

Ví dụ này lấy từ một ca thật của khách OZ. Hàng là máy bơm bê tông kiểu đường ống chạy động cơ diesel, đã qua sử dụng, sản xuất năm 2019, mua tại Trung Quốc, về cảng trong năm 2026. Mã HS tham khảo của máy bơm bê tông là 8413.40; mã 8 số cụ thể cần tra Biểu thuế hiện hành.

Bước 1 — Được nhập không?

Được, nếu đủ hai tiêu chí của Điều 6 và đúng mục đích sử dụng. Tuổi thiết bị tính theo công thức của Phụ lục I: X = 2026 − 2019 = 7 năm.

Bước 2 — Hồ sơ gồm gì

Ngoài hồ sơ nhập khẩu theo Luật Hải quan số 54/2014/QH13 và Thông tư 38/2015/TT-BTC được sửa đổi bởi Thông tư 39/2018/TT-BTC, bổ sung đúng hai món:

• Bản sao Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp có đóng dấu của doanh nghiệp. Nếu nhập uỷ thác thì phải có văn bản uỷ thác nhập khẩu. Với khách dùng dịch vụ của OZ, đây là món phải chuẩn bị ngay từ lúc ký hợp đồng uỷ thác
• Chứng thư giám định do tổ chức giám định được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định cấp — bắt buộc, vì hàng sản xuất tại Trung Quốc không thuộc G7 và không phải Hàn Quốc. Phương án thay thế bằng giấy xác nhận của nhà sản xuất hợp pháp hoá lãnh sự không dùng được cho hàng Trung Quốc

Bước 3 — Chứng thư giám định xin ở đâu, giá bao nhiêu

Xin ở tổ chức giám định được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định. Tổ chức giám định nước ngoài cũng được chỉ định nếu đáp ứng Điều 12 khoản 2, nên bạn có thể giám định ngay tại nhà máy ở Trung Quốc trước khi xuống hàng — đây là phương án chúng tôi khuyên, vì nó tránh được bước đưa hàng về bảo quản và tránh phí lưu container 30–80 USD mỗi ngày.

Về giá, chúng tôi nói thẳng: chưa xác minh được, và chúng tôi không nêu con số nào. Thông tư 56/2026 không quy định bất kỳ mức phí hay lệ phí nhà nước nào cho doanh nghiệp nhập khẩu. Toàn bộ tiền bạn trả là giá dịch vụ giám định theo hợp đồng, mỗi tổ chức một giá, và không có văn bản nhà nước nào định giá dịch vụ này. Khác với kiểm định an toàn lao động — nơi nhà nước có quy định giá tối thiểu — ở đây không có mức sàn nào. Hãy xin báo giá từ hai đến ba tổ chức được chỉ định, và yêu cầu họ báo rõ có bao gồm chi phí đi lại đến nhà máy Trung Quốc hay không.

Một việc phải làm trước khi ký: yêu cầu tổ chức giám định xuất trình quyết định chỉ định còn hiệu lực. Quyết định chỉ định có thời hạn không quá 05 năm. Danh sách tên các tổ chức được chỉ định do Bộ Khoa học và Công nghệ công bố trên Cổng thông tin điện tử của Bộ — chúng tôi tra không ra danh sách này nên không nêu tên đơn vị nào trong bài.

Bước 4 — Mất bao lâu

Mốc 06 tháng là mốc bạn phải quản. Giả sử chứng thư cấp ngày 10/01, thì máy phải đến cửa khẩu Việt Nam trước ngày 10/07. Mốc là ngày hàng đến cửa khẩu, không phải ngày mở tờ khai. Với tuyến biển Quảng Châu về Cát Lái 7–9 ngày hoặc đường bộ qua Hữu Nghị 3–7 ngày, thời gian vận chuyển không phải vấn đề; vấn đề là khoảng chờ thanh toán và chờ xếp lịch tàu.

Bước 5 — Nộp cho ai

Nộp 01 bộ hồ sơ nhập khẩu và hai tài liệu bổ sung về cơ quan hải quan nơi đăng ký tờ khai hải quan, theo Điều 9 khoản 2. Không nộp Bộ Khoa học và Công nghệ. Không có cổng riêng, không có mã thủ tục trên cổng một cửa quốc gia cho việc này — toàn bộ nằm trong hồ sơ hải quan.

Cơ quan hải quan chỉ làm thủ tục thông quan khi hồ sơ đầy đủ, đúng quy định và chứng thư giám định ghi kết luận máy móc, thiết bị đã qua sử dụng đáp ứng tiêu chí nhập khẩu quy định tại Điều 6. Hãy đọc đúng dòng kết luận đó trong bản nháp chứng thư trước khi tổ chức giám định phát hành.

Bước 6 — Điều kiện “phục vụ hoạt động sản xuất” chứng minh bằng gì

Bằng Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp — ngành nghề đăng ký phải có hoạt động sản xuất phù hợp với máy nhập — và văn bản uỷ thác nhập khẩu nếu nhập uỷ thác. Hết. Thông tư 56/2026 không quy định tài liệu chứng minh riêng cho điều kiện này trong hồ sơ nhập khẩu; doanh nghiệp tự chịu trách nhiệm và chịu hậu kiểm.

Nếu bạn gặp một hướng dẫn bắt chuẩn bị thêm hợp đồng thuê nhà xưởng, giấy phép môi trường, sơ đồ dây chuyền hay phương án sản xuất cho bước này, hãy hỏi lại họ căn cứ điều khoản nào. Chúng tôi đọc hết Điều 9 và không thấy. Chỗ duy nhất văn bản bắt giải trình là trường hợp xin phép vượt tuổi theo Điều 10 — mà ca 7 năm này không cần làm.

Với khách nhập uỷ thác qua OZ, lưu ý nghiệp vụ: OZ là đơn vị dịch vụ, không phải đơn vị sản xuất. Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp cần đối chiếu là của người uỷ thác, và văn bản uỷ thác phải ghi rõ người uỷ thác là đơn vị sử dụng máy cho hoạt động sản xuất.

Bước 7 — Thủ tục nào trước thông quan, thủ tục nào sau

Bước 8 — Mô tả khai báo trên tờ khai

Phần mô tả hàng hoá nên viết đủ các yếu tố mà chứng thư giám định đã ghi, để hải quan đối chiếu được ngay mà không phải hỏi lại. Khung mô tả chúng tôi dùng:

Ba điểm hay bị bắt lỗi ở ô mô tả. Một, thiếu chữ “đã qua sử dụng” trong tên hàng — sai bản chất hàng hoá, và hồ sơ thiếu chứng thư sẽ bị phát hiện ngay. Hai, năm sản xuất không trùng giữa tờ khai, chứng thư giám định và nhãn gắn trên máy. Ba, mô tả quá ngắn kiểu “máy bơm bê tông cũ” khiến hải quan phải yêu cầu bổ sung thông tin, mất thêm ngày lưu bãi. Nếu bạn chưa quen phần khai báo, xem thêm thủ tục nhập khẩu hàng Trung Quốc 2026.

Bộ chứng từ cho kiểm tra chuyên ngành Bộ Khoa học và Công nghệ

Bảng này gom chứng từ theo từng tuyến của Bộ Khoa học và Công nghệ. Phần “bắt buộc” lấy nguyên từ điều khoản; phần “nên có” là kinh nghiệm của chúng tôi để hồ sơ không bị trả.

Sai lầm thường gặp khi làm kiểm tra chuyên ngành Bộ Khoa học và Công nghệ

Mười một dòng dưới đây đều là lỗi chúng tôi gặp thật, hoặc là thông tin sai đang lưu hành trên mạng mà khách mang đến hỏi chúng tôi.

OZ Việt Nam làm gì cho bạn ở tuyến Bộ Khoa học và Công nghệ

Chúng tôi làm uỷ thác xuất nhập khẩu Trung Quốc – Việt Nam từ 13 năm, xử lý hơn 500 container mỗi tháng cho hơn 2.000 doanh nghiệp. Với tuyến Bộ Khoa học và Công nghệ, phần việc cụ thể của chúng tôi gồm:

• Soi mã HS và soi hai phụ lục trước khi bạn đặt cọc — xác định hàng của bạn là rủi ro cao, rủi ro trung bình, hay ngoài danh mục, và nói rõ hệ quả về thời gian và tiền
• Lấy báo giá so sánh từ hai đến ba tổ chức chứng nhận, thử nghiệm, giám định được chỉ định, kèm bản sao quyết định chỉ định còn hiệu lực của từng đơn vị
• Tư vấn chọn phương thức đánh giá — phương thức 5 hay phương thức 7, hay tự đánh giá — tính theo số lô bạn dự kiến nhập trong hai năm tới, không tính theo lô đầu
• Thu xếp giám định máy cũ ngay tại nhà máy ở Quảng Châu, Thâm Quyến, Yiwu, Côn Minh, canh ngày cấp chứng thư khớp lịch tàu để chứng thư không hết hiệu lực 06 tháng trước khi hàng cập cảng
• Dựng bộ hồ sơ uỷ thác đúng chuẩn Thông tư 56/2026: văn bản uỷ thác thể hiện đúng vai người uỷ thác là đơn vị sản xuất, Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp đối chiếu đúng pháp nhân
• Nộp đăng ký kiểm tra trên cổng một cửa và theo thông báo kết quả, xử lý ngay nếu bị yêu cầu khắc phục nhãn trong hạn không quá 05 ngày làm việc
• Làm thủ tục đưa hàng về bảo quản khi chứng thư hoặc giấy chứng nhận hợp quy chưa kịp, và quản mốc 30 ngày nộp chứng thư
• Theo cơ chế giảm kiểm tra cho khách nhập đi nhập lại: lưu hồ sơ ba lần nhập liên tiếp, nhắc báo cáo định kỳ 03 tháng một lần, giữ quyền hưởng 02 năm
• Bảo lãnh thuế: OZ nộp trước, doanh nghiệp trả lại trong 30–60 ngày

Câu hỏi thường gặp

Phí kiểm tra chuyên ngành Bộ Khoa học và Công nghệ là bao nhiêu?

Phí nhà nước cho thủ tục đăng ký kiểm tra nhà nước về chất lượng hàng nhập khẩu là không có. Khoản lệ phí cấp giấy thông báo kết quả kiểm tra chất lượng hàng nhập khẩu từng tồn tại ở mức 150.000 đồng theo Thông tư 231/2009/TT-BTC, nhưng đã bị bãi bỏ từ 01/01/2017 và không còn trong danh mục Luật Phí và lệ phí 2015. Tiền thật bạn trả là giá dịch vụ của tổ chức chứng nhận, thử nghiệm, giám định được chỉ định, theo hợp đồng, mỗi đơn vị một giá, và không có văn bản nhà nước nào định giá. Vì vậy chúng tôi không nêu con số mà khuyên bạn lấy hai đến ba báo giá.

Mũ bảo hiểm và thép nhập khẩu có phải đăng ký kiểm tra chất lượng khi nhập khẩu không?

Không. Mũ bảo hiểm cho người đi mô tô, xe máy (QCVN 2:2021/BKHCN, mã HS 6506.10.10), thép làm cốt bê tông (QCVN 7:2019/BKHCN) và thép không gỉ (QCVN 20:2019/BKHCN và sửa đổi 1:2021) đều thuộc Phụ lục II — rủi ro trung bình của Thông tư 36/2026/TT-BKHCN. Theo Nghị định 37/2026 Điều 82 khoản 1, hàng rủi ro trung bình không phải kiểm tra chất lượng khi nhập khẩu mà chỉ phải công bố hợp quy trước khi đưa ra lưu thông trên thị trường. Bạn thông quan bình thường, rồi công bố hợp quy trước khi bán.

Đồ chơi trẻ em nhập từ Trung Quốc phải làm những gì?

Đồ chơi trẻ em thuộc Phụ lục I — rủi ro cao, mục I.3 của Thông tư 36/2026, theo QCVN 3:2019/BKHCN, với các mã HS trong nhóm 9503.00. Nghĩa là bạn phải có giấy chứng nhận hợp quy của tổ chức chứng nhận được chỉ định (không phải chỉ được công nhận), rồi đăng ký kiểm tra nhà nước về chất lượng trên cổng một cửa, và chỉ thông quan sau khi có Thông báo kết quả kiểm tra đáp ứng yêu cầu chất lượng. Cơ quan kiểm tra là cơ quan chuyên môn về khoa học và công nghệ thuộc UBND cấp tỉnh. Thời hạn ra thông báo là 01 ngày làm việc kể từ khi hồ sơ đầy đủ và hợp lệ.

Máy móc đã qua sử dụng quá 10 năm có nhập được không?

Có hai đường. Thứ nhất, kiểm Phụ lục I Thông tư 56/2026 xem lĩnh vực của bạn có được 15 hoặc 20 năm không — máy công cụ gia công kim loại, máy tiện, máy ép, máy cán, thiết bị luyện kim, thiết bị ngành giấy phần lớn được 20 năm. Thứ hai, nếu vượt tuổi thật thì xin phép theo Điều 10: doanh nghiệp phải đang sản xuất tại Việt Nam, máy còn công suất hoặc hiệu suất từ 85% trở lên và mức tiêu hao không vượt quá 15% so với thiết kế. Hồ sơ nộp về Bộ Khoa học và Công nghệ, thời hạn tối đa 10 ngày làm việc kể từ khi hồ sơ đầy đủ; khi nhập khẩu phải nộp thêm văn bản chấp thuận của Bộ cho hải quan.

Chứng thư giám định máy cũ hết hiệu lực trước khi hàng về thì xử lý thế nào?

Phải giám định lại, và đây là tình huống rất khó chữa. Điều 11 khoản 2 Thông tư 56/2026 quy định hiệu lực chứng thư máy móc, thiết bị là không quá 06 tháng tính từ thời điểm cấp chứng thư đến thời điểm máy đến cửa khẩu Việt Nam. Nếu hàng đã nằm ở cảng Việt Nam mà chứng thư hết hiệu lực, bạn không thể giám định lại tại nguồn nữa. Cách phòng duy nhất là chỉ cho giám định sau khi đã chốt lịch xuống hàng, và tính ngược từ ngày dự kiến cập cảng. Đây là việc chúng tôi quản thay khách trong mọi lô máy cũ.

Giấy chứng nhận hợp quy theo phương thức 5 có giá trị mấy năm?

Theo Phụ lục II Thông tư 14/2026/TT-BKHCN, chứng nhận sự phù hợp theo phương thức 5 có giá trị hiệu lực tối đa 05 năm, với điều kiện sản phẩm được thực hiện đánh giá giám sát theo quy định. Thời hạn cụ thể do bộ ngành hoặc tổ chức chứng nhận quyết định căn cứ mức độ rủi ro, đặc tính kỹ thuật, mức độ ổn định, trình độ công nghệ và vòng đời sản phẩm. Chu kỳ giám sát với hàng rủi ro cao là không quá 12 tháng một lần; với hàng rủi ro trung bình, lần đầu không quá 12 tháng, lần tiếp theo không quá 24 tháng. Nếu bạn đọc ở đâu nói con số 03 năm, đó là thông tin cũ.

Thiết bị phát sóng vô tuyến điện có cần giấy phép nhập khẩu không?

Không. Giấy phép nhập khẩu thiết bị phát, thu-phát sóng vô tuyến điện đã bị bỏ từ 15/5/2018 theo Quyết định 823/QĐ-BTTTT. Nghị định 292/2026/NĐ-CP, hiệu lực 05/9/2026, xếp thiết bị viễn thông và thiết bị phát, thu-phát sóng vô tuyến điện vào danh mục hàng nhập khẩu theo điều kiện (Phụ lục III Mục IV dòng 6), không phải theo giấy phép. Điều kiện ở đây là: chứng nhận hợp quy bởi tổ chức được chỉ định, công bố hợp quy, và kiểm tra nhà nước về chất lượng — vì nhóm này thuộc Phụ lục I rủi ro cao, áp phương thức 3 và phương thức 7 theo Thông tư 14/2026.

Nhập tường lửa và thiết bị VPN thì xin phép ở đâu, mất bao lâu?

Xin ở Bộ Công an, không phải Bộ Khoa học và Công nghệ. Theo Nghị định 332/2026/NĐ-CP hiệu lực 19/8/2026, Điều 13, giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu sản phẩm an ninh mạng do Bộ Công an cấp theo lô, thời hạn 02 năm, xử lý trong 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản đề nghị hợp lệ. Điều kiện tiên quyết là doanh nghiệp phải có Giấy phép kinh doanh sản phẩm, dịch vụ an ninh mạng còn hiệu lực (giấy phép này có thời hạn 10 năm), và hồ sơ phải có hợp đồng thương mại với đối tượng dùng cuối. Trên tờ khai, hàng thuộc danh mục này khai mã “VP”. Mức lệ phí thì nghị định không nêu số nên chúng tôi chưa xác minh được.

Nhập cùng một model nhiều lần, có cách nào giảm thủ tục không?

Có, và đây là cơ chế đáng tiền nhất. Với hàng rủi ro cao: sau 03 lần nhập khẩu liên tiếp có Thông báo kết quả kiểm tra đáp ứng yêu cầu chất lượng, bạn được áp chế độ giảm kiểm tra trong 02 năm tính từ thời điểm phát sinh kết quả đánh giá phù hợp của lần thứ ba. Cơ chế này “không quy định là thủ tục hành chính” — doanh nghiệp tự xác định, tự lưu hồ sơ, và báo cáo định kỳ 03 tháng một lần. Với hàng rủi ro trung bình: theo Điều 86 khoản 5, lô sau không phải công bố hợp quy lại nếu cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại, đặc tính kỹ thuật, cơ sở sản xuất và xuất xứ. Điều kiện chung của cả hai cơ chế là không được đổi nhà máy sản xuất.

Phương tiện đo nhập khẩu có phải làm gì trước khi thông quan không?

Có, và đây là một trong rất ít thủ tục của bộ này mà hải quan nói thẳng là điều kiện thông quan. Thông tư 28/2013/TT-BKHCN Điều 9 khoản 1 điểm a quy định cơ quan hải quan chỉ cho phép thông quan khi cơ sở nhập khẩu phương tiện đo có quyết định phê duyệt mẫu phương tiện đo. Thủ tục nộp tại Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia, trực tiếp hoặc qua đường bưu điện, 01 bộ hồ sơ; thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, và 07 ngày làm việc để thông báo nếu hồ sơ chưa đầy đủ. Quyết định có hiệu lực 10 năm kể từ ngày ký và chỉ được gia hạn một lần. Nếu phương tiện đo của bạn đã có giấy chứng nhận phù hợp của tổ chức đo lường quốc tế hoặc giấy chứng nhận phê duyệt mẫu của cơ quan đo lường nước ngoài được thừa nhận, bạn được miễn thử nghiệm mẫu — đây là chỗ tiết kiệm lớn nhất của tuyến này.

Chốt lại

Nếu bạn chỉ nhớ bốn điều từ bài này, hãy nhớ bốn điều sau. Một, ở Bộ Khoa học và Công nghệ, phí nhà nước gần như bằng không và tiền thật là giá dịch vụ theo hợp đồng — nên việc đáng làm nhất là so báo giá của các tổ chức được chỉ định, không phải đi tìm biểu phí. Hai, hàng rủi ro trung bình không phải đăng ký kiểm tra khi nhập khẩu, chỉ công bố hợp quy trước khi lưu thông; đừng để hàng nằm cảng vì một thủ tục không ai đòi. Ba, máy cũ từ Trung Quốc bắt buộc có chứng thư giám định, và chứng thư chỉ sống 06 tháng tính đến ngày hàng cập cảng. Bốn, hồ sơ máy cũ chỉ có hai món bổ sung — đừng để ai bán cho bạn một danh sách giấy tờ dài hơn điều luật.

Bài này chỉ nói về một bộ. Lô hàng của bạn có thể đi qua hai, ba tuyến song song — chẳng hạn thiết bị điện đi tuyến này, vật liệu xây dựng đi tuyến Bộ Xây dựng, thiết bị an ninh mạng đi tuyến Bộ Công an. Để so sánh với các bộ khác trong bài tổng hợp kiểm tra chuyên ngành hàng nhập khẩu, bạn sẽ thấy ngay chỗ nào trùng và chỗ nào phải làm riêng. Nếu hàng của bạn là thiết bị có yêu cầu chứng nhận chất lượng, tham khảo thêm cách chúng tôi làm trong bài về chứng nhận chất lượng máy lọc nước và máy làm đá công nghiệp. Cần người làm thay toàn bộ, gọi 0972.433.318.